US planes
© AFPReo rắc "văn minh" và "dân chủ"
Con số thương vong dân thường tăng cao dưới thời ông Trump

Ông Mike Zenko - chuyên viên nghiên cứu cao cấp từ Hội đồng Quan hệ đối ngoại đã có bài viết đăng trên tờ báo Mỹ New York Times (NYT) lí giải nguyên nhân vì sao con số thương vong dân thường Syria và Iraq tăng lên đột biến trong thời gian gần đây.

Cách đây không lâu, rốt cuộc Lầu Năm Góc đã chịu xác nhận "một phần sự thật" mà giới truyền thông độc lập và các tổ chức phi chính phủ cáo buộc suốt thời gian dài, về con số thương vong của dân thường Syria và Iraq là chủ yếu do máy bay của liên quân phương Tây do Mỹ lãnh đạo, gây ra.

Đặc biệt là trong cuộc chiến chống tổ chức khủng bố "Nhà nước Hồi giáo" (IS), liên quân do Mỹ đứng đầu giết hại người vô tội ở Iraq và Syria với "nhịp độ đáng kinh ngạc", có thể nói là lập "kỷ lục thế giới" qua bốn tháng ông Donald Trump lên làm Tổng thống Hoa Kỳ.

Báo cáo tình hình chiến sự tháng 6 của Ban chỉ huy trung tâm lực lượng vũ trang Mỹ thừa nhận rằng, đã có ít nhất 484 thường dân thiệt mạng do các cuộc không kích của máy bay liên quân Mỹ, thế nhưng các chuyên gia độc lập nêu con số cao hơn nhiều.

Chẳng hạn, theo ý kiến của nhóm quan sát viên độc lập Airwars, những trận ném bom của máy bay liên minh quân sự chống khủng bố IS do Mỹ lãnh đạo đã giết hại gần 4 nghìn người.

Còn Ủy ban Điều tra của Liên Hiệp Quốc (UN) được giao nhiệm vụ điều tra các vi phạm về các tội ác chiến tranh quốc tế và các tội ác chống lại nhân loại ở Syria cho biết, trong tháng 3, các cuộc không kích của máy bay của Hoa Kỳ đã giết chết 300 thường dân.

Tuy nhiên, các nhà điều tra tội phạm chiến tranh của UN phát hiện rằng, kể từ khi tăng tốc các cuộc không kích ở thành phố Raqqa của Syria bắt đầu vào đầu tháng 6, đã có 300 dân thường thiệt mạng chỉ trong vòng 1 tuần. Việc tăng cường các cuộc không kích của liên minh do Mỹ dẫn đầu đã khiến số nạn nhân là thường dân Syria lên tới con số kỷ lục.

Nguyên nhân khiến con số thương vong dân thường tăng cao

Nguyên nhân đầu tiên làm gia tăng con số thương vong dân sự khổng lồ này là do thực tế Hoa Kỳ dưới thời Tổng thống Donald Trump đã bắt đầu ném bom nhiều hơn. So với những tháng cuối nhiệm kỳ Tổng thống của Barack Obama, chỉ số này đã tăng thêm 20%.

Nguyên nhân bởi vì Mỹ đang tăng cường không kích vào khu vực thành phố Raqqa và Mosul để giúp lực lượng dân quân người Kurd nhanh chóng đánh bại tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo IS để tái chiếm 2 thành phố trọng điểm của Syria và Iraq.


Nhận xét: Sau khi âm mưu sử dụng khủng bố IS để lật đổ chính phủ Syria thất bại, kế hoạch hiện nay của Mỹ là dùng lực lượng người Kurd để chia cắt Iraq, Syria, tạo ra sự bất ổn vĩnh viễn về sau. Đấy là lý do tại sao Mỹ phải vội vã tăng cường ném bom, bất chấp hậu quả cho dân thường, để giúp lực lượng người Kurd chiếm được Raqqa và Mosul.


Nguyên nhân thứ hai khiến thiệt hại dân sự tăng lên còn bởi những trận giao tranh cơ bản đã chuyển tới các trung tâm đô thị lớn, đông dân cư. Các tay súng của tổ chức khủng bố "Nhà nước Hồi giáo" thường lợi dụng những tòa nhà chung cư làm trạm chỉ huy, kho chứa vũ khí và cứ điểm hỏa lực.

Ngoài ra, còn xuất hiện những cáo buộc máy bay Mỹ đã sử dụng các loại bom bị cấm, có khả năng giết người hàng loạt. Do đó, bất cứ vụ không kích chệch mục tiêu nào cũng có khả năng đánh trúng vào khu đông dân cư, đẩy tăng thương vong dân sự lên cao.

Tuy nhiên, đây vẫn chưa phải là những nguyên nhân chính.

Nguyên nhân thứ ba đáng báo động cao nhất là Quân đội Hoa Kỳ đã tham gia vào 95% những cuộc không kích ở Syria và 68% ở tại Iraq. Lầu Năm Góc phải chịu trách nhiệm về lỗi sai trong hành động của chính họ chứ không nên gán tội cho người khác - Chuyên viên Zenko nhận định.


Nhận xét: Đây là nhận định hoàn toàn sai lầm. Không quân Nga vẫn thường xuyên tiến hành không kích chống khủng bố tại Syria, thậm chí còn nhiều hơn Mỹ, nhưng họ không ném bom bừa bãi bất chấp hậu quả cho dân thường như vậy.


Các nghị sĩ Mỹ cũng lưu ý tìm kiếm nguyên nhân gốc rễ của thương vong dân sự, nhưng lại chỉ trừng phạt các quan chức quân sự cấp thấp, còn những sĩ quan cap cấp của Lầu Năm Góc thì vẫn chẳng hề hấn gì.

Các nhà lập pháp Hoa Kỳ chẳng làm gì để đảm bảo rằng những sai sót đã phạm sẽ được tính đến khi vạch kế hoạch cho chiến dịch mới. Trong khi vừa đòi hỏi Lầu Năm Góc báo cáo về những bước đi đã thực thi nhằm giảm thương vong dân sự, họ vừa phân bổ kinh phí cho chương trình nâng cao trình độ của sĩ quan liên minh và tiến hành những phiên điều trần chẳng đi đến đâu về vấn đề này.

Kể từ khi 22.000 trận ném bom bắt đầu cuộc không chiến này, các chỉ huy quân sự liên tục khẳng định rằng, họ đã làm tất cả những gì có thể để bảo vệ thường dân. Tuy nhiên, thực tế diễn ra không giống những điều gì họ nói.


Nhận xét: Xem thêm về cách họ "làm tất cả để bảo vệ thường dân": "Mục tiêu này đáng giá 10 mạng dân thường" - Cựu nhân viên tiết lộ cách NATO lập kế hoạch không kích


Tất nhiên, việc thực hiện lời hứa này không chỉ là trách nhiệm đúng đắn mà còn là thành tố quan trọng của chiến lược lâu dài nhằm chiến đấu hiệu quả chống chủ nghĩa khủng bố. Và đó là điều mà giới lãnh đạo quân sự Mỹ sẽ phải cải thiện trong thời gian tới - chuyên viên Mike Zenko kết luận.