Chào mừng bạn đến với Sott.net
Thứ tư, 18 Tháng bảy 2018
Thế Giới Cho Những Người Suy Nghĩ

Biến Đổi Trái Đất
Bản đồ


Bizarro Earth

Tóm tắt Biến đổi Trái Đất của SOTT - 6/2018: Thời tiết Cực đoan, Chấn động Hành tinh, Cầu lửa từ Thiên thạch

ss_june

Núi lửa Volcan de Fuego ở Guatemala phun trào dữ dội, giết hại 109 người, hàng trăm mất tích, nhiều làng mạc chôn vùi dưới hàng mét tro bụi
Tháng 6 vừa qua chứng kiến nhiều vùng của hành tinh này bị nhấn chìm bởi những đợt mưa xối xả đủ loại; từ những cơn mưa đá và bão dữ dội tại nhiều vùng của Châu Á (một số mang đến cả cá, tôm và bạch tuộc) và Châu Âu, cho đến một hỗn hợp đáng kinh ngạc của gió mạnh như bão, mưa lớn và lũ lụt tại Mỹ, Mexico và một số nơi ở Nam Mỹ.

Hoạt động núi lửa tiếp tục phá kỷ lục trên khắp quả địa cầu. Núi lửa Kilauea tiếp tục tàn phá hòn đảo lớn của Hawaii, phá hủy nhà cửa và phủ kín nhiều vùng với khí độc. Trong khi đó, sau nhiều năm hoạt động liên tục, núi lửa ở Guatemala bùng nổ dữ dội, gây ra cái chết của ít nhất 109 người. Hàng trăm người vẫn mất tích và nhiều làng mạc bị chôn vùi dưới hàng mét tro bụi.

Ngoài cảnh tượng ngoạn mục của những đợt phun trào này, điểm quan trọng cần nhớ là tất cả đám tro bụi đó làm bão hòa các tầng trên của khí quyển, phản xạ ánh nắng mặt trời và làm gia tăng sự ngưng tụ nước và tạo ra các hạt băng. Dĩ nhiên, đây không phải là tin tốt lành trong đợt cực tiểu của hoạt động mặt trời này.

Rất có khả năng là nhiệt độ toàn cầu sẽ tiếp tục giảm mạnh, và cứ xem lượng nước khổng lồ đang đổ xuống, mùa đông tới có thể mang lại nhiều khó khăn cho nhiều nơi ở bắc bán cầu.

Cloud Precipitation

Mưa lớn và lũ lụt tàn phá nhiều nơi ở Trung Quốc: Hàng chục người chết, thiệt hại 3,87 tỷ USD

Flooding in Zoige County, Sichuan, China in July 2018
© Reuters
Nhiều khu vực ở Tỉnh Tứ Xuyên bị ngập lụt
Mưa lớn và giông bão đang tàn phá khắp Trung Quốc khiến hàng chục người thiệt mạng và gây thiệt hại kinh tế ước tính 25,9 tỉ nhân dân tệ (3,87 tỉ USD).

Truyền hình nhà nước Trung Quốc hôm 14-7 cho biết 241 con sông ở 24 tỉnh của nước này đã tràn bờ gây ngập lụt trong vài ngày qua. Cơ quan dự báo khí tượng cảnh báo mưa sẽ rơi nhiều hơn trên cả nước vào cuối tuần, trong khi lũ lụt và sạt lở đất có nguy cơ xảy ra ​​ở tỉnh Tứ Xuyên.

Mưa lớn và lũ lụt thường xảy ra ở Trung Quốc hằng năm, khiến hàng trăm người tử vong. Năm nay, đã có một tỉnh thông báo cái chết của 15 người và 3 người khác bị thương. Tỉnh Cam Túc ghi nhận 12 người chết, 4 người mất tích và hơn 1 triệu người bị ảnh hưởng.

Trung tâm Khí tượng Quốc gia Trung Quốc cho biết lượng mưa có thể vượt quá 80 mm/h ở một số khu vực vào ngày 14-7, đồng thời cảnh báo lũ lụt ở phía Đông Bắc và kêu gọi chính quyền tạm ngừng các hoạt động ngoài trời cũng như theo dõi các toà nhà có nguy cơ bị sập.

Cloud Precipitation

Ít nhất 64 người chết, 44 mất tích trong đợt mưa lũ kỷ lục tại Nhật Bản

An aerial view of the flooded Asakura City, Japan
© STR/AFP/Getty Images
Thành phố Asakura, tỉnh Fukuoka, Nhật Bản sau trận lũ lụt.
Ít nhất 64 người đã thiệt mạng và 44 người mất tích do mưa lớn chưa từng thấy tại Nhật Bản khiến nước ở các sông tràn bờ và buộc hàng triệu người phải đi sơ tán.

Trong khi đó, mưa được dự báo sẽ tiếp diễn tại một số khu vực trong ít nhất một ngày nữa.

Chính phủ Nhật Bản ngày 8/7 đã thiết lập một trung tâm chỉ huy khẩn cấp tại Văn phòng thủ tướng và điều động khoảng 54.000 nhân viên cứu hộ từ lực lượng quân đội, cảnh sát và phòng cháy chữa cháy đến các khu vực miền Tây và Tây Nam để ứng phó với thiên tai.

Trong một tuyên bố, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe nhấn mạnh: "Vẫn còn rất nhiều người mất tích và nhiều người khác cần được hỗ trợ, chúng ta đang chạy đua với thời gian". Tại cuộc họp của trung tâm khẩn cấp trên, Thủ tướng Abe chỉ thị dốc toàn lực để tìm kiếm và cứu hộ các nạn nhân.

Nhận xét: Đợt nắng nóng kỷ lục trên toàn cầu mấy tuần trước khiến một lượng hơi nước rất lớn được bốc hơi vào khí quyển. Lượng hơi nước đó sẽ phải đi đâu đó. Và đây là câu trả lời.


Cloud Precipitation

Mưa lớn nhất trong 38 năm làm ít nhất 6 người chết, 2 hố sụt khổng lồ mở ra tại Lahore, Pakistan

lahore pakistan monsson record 2018

Hố sụt khổng lồ mở ra tại Lahore, Pakistan sau đợt mưa lớn nhất trong 38 năm
Hai hố tử thần khổng lồ xuất hiện ở TP Lahore - Pakistan sau trận mưa gây ngập lụt vào tuần này, khiến ít nhất 6 người thiệt mạng.

Theo đài CNN, các hố tử thần được nhìn thấy phía trước Tổng cục Bưu điện từ ngày 3-7. Khu vực này sau đó bị phong tỏa, làm gián đoạn giao thông và thu hút những người đi bộ tò mò.

Đến tối 4-7 (giờ địa phương), các hố tử thần được lấp đầy, con đường được sửa chữa và giao thông tiếp tục như bình thường.

Đài CNN dẫn lời Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển TP Lahore (LDA) Amna Ikram, cho biết hố lớn sâu 6 m, dài 15 m và rộng 12 m, trong khi hố nhỏ hơn xuất hiện gần đó. Nhà chức trách đang điều tra nguyên nhân gây ra vụ sụt lở.

Cơ quan Quản lý Thiên tai Quốc gia Pakistan (NDMA) thống kê đã có 6 người chết trong 24 giờ qua, bao gồm 2 nạn nhân tử vong do nhà sập, 3 người chết đuối và 1 người chết vì điện giật. Ngoài ra, có 17 người khác bị thương.

Sun

Nắng nóng kỷ lục bao trùm khắp thế giới

Global heatwave
Nhiều nơi trên thế giới đã trải qua thời tiết nóng nhất từng được ghi nhận trong những ngày qua, từ Ireland, Scotland, Canada cho đến Trung Đông. Đây là dấu hiệu cho thấy con người có thể chứng kiến kiểu nhiệt độ cực đoan như thế thường xuyên hơn trong thời gian tới.

Bắc Mỹ

Một đợt nắng nóng đang bao trùm 2/3 miền Đông nước Mỹ và miền Đông Nam Canada kể từ cuối tuần rồi.

Thời tiết không chì nóng mà còn ẩm khác thường. Đã có một số kỷ lục đã được ghi nhận. Tại TP Denver - Mỹ, nhiệt độ hôm 28-6 lên mức cao nhất từ trước đến giờ (40,5 độ C). Ít nhất 5 người thiệt mạng do nắng nóng ở Mỹ từ cuối tuần rồi.

Eye 1

Nhiều vụ ẩu đả chết người tại Ấn Độ vì khủng hoảng thiếu nước

India drought
© AP
Cả một mùa hè nắng nóng kỷ lục tại thủ đô New Delhi, hàng chục nghìn người dân buộc phải cắt giảm việc vệ sinh cá nhân và giặt giũ hàng ngày vì tình trạng thiếu nước nghiêm trọng. Thậm chí, khủng hoảng nước đã dẫn tới nhiều vụ ẩu đả tại một vài khu vực, khiến 3 người thiệt mạng.

Trong một tuyên bố, Thủ tướng Narendra Modi thông báo Ấn Độ đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nước dài hạn tồi tệ nhất trong lịch sử.

"Chúng ta đang trong tình trạng khan hiếm nghiêm trọng và cần phải thay đổi phương án đối phó với khủng hoảng, không thì tình hình sẽ tồi tệ đến mức tình trạng thiếu nước sẽ khiến GDP quốc gia giảm 6% trong 10 năm", Avinash Mishra - chuyên gia cố vấn tại viện nghiên cứu Niti Aayog trả lời phỏng vấn của Reuters.

Lượng tiêu thụ nước Ấn Độ ước tính sẽ chạm mốc 843 tỷ m3 tính đến năm 2025, trong khi đó lượng cung nước hiện giờ chỉ có 695 tỷ mét khối. Gần như mọi lĩnh vực kinh tế của Ấn Độ đều phụ thuộc vào nguồn nước, đặc biệt là ngành nông nghiệp nuôi sống 2/3 trong tổng số 1,3 tỷ dân.

Cloud Precipitation

Mưa lũ vùng Tây Bắc: 21 người chết và mất tích, thiệt hại trên 76 tỷ đồng

Flash flood in Lai Châu, Vietnam 24 June 2018
Sáng 25/6, Tổng cục Phòng chống thiên tai tổ chức họp ứng phó với diễn biến của mưa lũ, lũ quét, sạt lở đất ở khu vực miền núi phía bắc.

Ông Hoàng Đức Cường, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn Quốc gia, cho biết từ ngày 23/6 đến nay, khu vực Tây Bắc, Việt Bắc liên tục có mưa lớn, lượng mưa không đều, cục bộ ở nhiều địa phương. Điển hình là Mường Lay (Điện Biên), Ngân Sơn (Bắc Kạn) đều trên 200 mm. Nà Hừ (Lai Châu), Bắc Quang (Hà Giang) có lượng mưa trên 300 mm, Nậm Giàng (Lai Châu) trên 400 mm.

"Đợt mưa này phổ biến trên diện rộng, không có gì bất thường, song phía bắc Lai Châu có lượng mưa lớn là điều rất đặc biệt", ông Cường chia sẻ.

Sạt lở đất nguy cơ cao tiếp tục xảy ra

Dự báo tình hình mưa, ông Cường thông tin, trong ngày 25-27/6, mưa giảm và chấm dứt. Các tỉnh Điện Biên, Sơn La, Lai Châu tiếp tục mưa lớn và xuất hiện một số điểm mưa mới ở Quảng Ninh, Móng Cái.

Bizarro Earth

Tóm tắt Biến đổi Trái Đất của SOTT - 5/2018: Thời tiết Cực đoan, Chấn động Hành tinh, Cầu lửa từ Thiên thạch

lava
Trong khi tuyết rơi trái mùa xảy ra trong suốt tháng 5 từ dãy Rocky Mountains ở bắc Hoa Kỳ cho tới Canada, Bắc Âu, đông bắc Trung Quốc, bắc Ấn Độ, Kashmir và Nepal, những đợt lũ lụt tầm cỡ "đại hồng thủy" trên khắp thế giới mới là điều đáng chú ý nhất trong tháng này.

Hoa Kỳ và hầu hết châu Âu cũng được nhận đủ những cơn lốc xoáy và mưa đá gây thiệt hại nặng... Các hạt mưa đá khổng lồ có vẻ đang trở thành điều bình thường ở nhiều nơi trên thế giới.

Hàng ngàn người trên khắp Nam Mỹ, Châu Âu, Châu Á, Trung Đông và Châu Phi phải sơ tán hoặc chịu mất điện do những trận mưa cực lớn và kéo dài. Somalia, từng chịu hạn hán nặng, giờ bị ngập lụt do lượng mưa chưa từng có. Trong khi đó, đất nước sa mạc Yemen nhận lượng mưa bằng 3 năm chỉ trong 1 ngày từ cơn bão Mekunu. Cơn bão được đặt tên đầu tiên của mùa bão 2018, Bão Alberto, cũng mang lại lũ lụt và thiệt hại rộng khắp cho Cuba.

Mưa cực lớn, mưa đá, lũ lụt và nhiệt độ cực đoan cũng làm thiệt hại một lượng lớn mùa màng tại một số vùng đất màu mỡ nhất trên thế giới, mang lại lo ngại về một cuộc khủng hoảng lương thực trong tương lai không xa.

Sun

Khủng hoảng nước tồi tệ nhất trong lịch sử ở Ấn Độ: Khoảng 600 triệu người thiếu nước dùng

Indian farmer drought
© Manoj More
Ấn Độ đang phải đối mặt cuộc khủng hoảng nước tồi tệ nhất lịch sử với khoảng 600 triệu người dân thiếu nước sử dụng.

Tổ chức nghiên cứu của chính phủ Ấn Độ, Niti Aayog, dẫn số liệu từ 24/29 bang cho biết cuộc khủng hoảng nước sẽ ngày càng nghiêm trọng trong những năm tới, với khoảng 200.000 người chết mỗi năm vì không có nước sạch.

Niti Aayog cũng cảnh báo ít nhất 21 thành phố có nguy cơ cạn kiệt nguồn nước ngầm vào năm 2020, qua đó đe dọa an ninh lương thực vì 80% lượng nước ngầm được sử dụng cho nông nghiệp. Tính chung, tình trạng khan hiếm nước sẽ khiến tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Ấn Độ giảm 6%.

Các thành phố, thị trấn của Ấn Độ thường xuyên cạn kiệt nước trong mùa hè vì thiếu cơ sở hạ tầng để dẫn nước máy đến mọi ngôi nhà. Tình trạng thiếu nước sạch cũng hoành hành tại các khu vực nông thôn. Nhiều người dân chỉ biết dựa vào nguồn nước của tư nhân hoặc xe bồn chở nước được chính quyền tài trợ.

Fish

Cá mái chèo sống ở đáy biển sâu liên tục chết dạt vào bờ biển miền Trung, được cho là dấu hiệu động đất

oarfish in Vietnam
© Báo Hà Tĩnh
Cá mái chèo lớn tại Hà Tĩnh
Vào sáng sớm 3/6, trong lúc thả lưới bắt cá, anh Đặng Hùng, ngư dân thôn Ngoại Hòa, xã Hải Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình, phát hiện 2 con cá mái chèo (cá hố rồng) lớn dạt vào bờ biển. Cả 2 con đã chết, dài lần lượt 4m và 5m, nặng từ 25 đến 30kg. Những ngư dân cao tuổi thuộc Hội ngư dân xã Hải Trạch đã bày trí mâm cúng trang trọng trước khi thực hiện nghi lễ chôn cất 2 con cá này.

Trong sáng ngày, người dân xã Đức Trạch cũng thực hiện nghi lễ chôn cất một con cá mái chèo dài khoảng 4m, nặng gần 30kg mắc lưới một tàu cá.

Trước đó, vào khoảng 16h ngày 1/6, một con cá mái chèo khủng cũng dạt vào bờ biển xã Thạch Bàn, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Con cá này dài hơn 3m, có râu và viền màu. Lúc dạt vào gần bờ, con cá này có biểu hiện ốm, phía sau đuôi có vết thương nghi do bị vướng vào chân vịt tàu cá.

Một số người dân địa phương thấy vậy đã cùng nhau bồng cá lên chụp ảnh. Sau khoảng 1 tiếng rưỡi, con cá lặng lẽ bơi xa bờ và lặn xuống biển.