nordstream
© Sputnik/ Serguey Guneev
Bà May dự định "xét lại" "Dòng chảy phương Bắc 2"

Dự án "Dòng chảy phương Bắc-2" của Nga có tổng trị giá 9,5 tỷ euro, bao gồm việc xây dựng hai tuyến đường ống từ bờ biển Nga qua Biển Baltic tới Đức. Tổng công suất của nó là 55 tỷ mét khối khí đốt/1năm.

Nếu dự án xây dựng xong, 2 tuyến đường ống "Dòng chảy phương Bắc-1" và "Dòng chảy phương Bắc-2" của Nga, được thiết kế chạy ngầm dưới đáy biển Baltic, với điểm đầu châu Âu là Đức, sẽ cung cấp cho châu Âu tổng cộng 110 tỷ mét khối khí mỗi năm.

Tuy nhiên, gần đây dự án đã gặp phải sự chống phá quyết liệt của Mỹ và một số nước châu Âu như Anh, Ba Lan, Ukraine và các nước vùng Baltic...

Gần đây, người đứng đầu Quốc hội các nước Litva, Latvia, Ba Lan đã ký một tuyên bố chung tại Vilnius chống lại việc xây dựng đường ống dẫn khí "Dòng chảy phương Bắc-2", lưu ý đó là một dự án địa-chính trị, dựa trên quyết định chính trị của Nga là từ chối vận chuyển khí đốt qua Ukraine.

Thủ tướng Anh Theresa May hôm 27/3 đã tuyên bố không loại trừ khả năng Hội nghị thượng đỉnh liên minh châu Âu sẽ thảo luận về tương lai của dự án "Dòng chảy phương Bắc-2", một dự án cung cấp khí đốt đường ống khổng lồ của Nga cho châu Âu.

Thủ tướng Anh Theresa May tuyên bố trước Quốc hội Anh hôm 26/3 rằng, Liên minh châu Âu đã không thảo luận về tương lai của đường ống dẫn khí đốt "Dòng chảy phương Bắc-2", nhưng không loại trừ việc hội nghị thượng đỉnh EU trong tháng 6 sẽ thảo luận về chủ đề này.

Theo bà, vấn đề đường ống dẫn khí đốt "Dòng chảy phương Bắc-2" đã không được nêu ra tại hội nghị thượng đỉnh của Liên minh châu Âu nhưng Anh đã yêu cầu Bộ trưởng Ngoại giao các nước EU xem xét những vấn đề có thể được đưa ra tại Hội nghị thượng đỉnh vào tháng 6.

Thủ tướng Anh nêu vấn đề này trong bối cảnh Bộ Ngoại giao Mỹ vừa cảnh báo Liên minh châu Âu về "mối nguy hiểm" của dự án "Dòng chảy phương Bắc-2" đối với an ninh năng lượng châu Âu.

Phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Mỹ Heather Nauert tuyên bố hôm 21/3 rằng, chính quyền Hoa Kỳ phản đối dự án năng lượng "Dòng chảy phương Bắc-2" mà Nga đã thỏa thuận liên danh với một số nước châu Âu và đe dọa sẽ trừng phạt các công ty tham gia vào dự án của Nga.

Theo bà, sở dĩ Mỹ phản đối dự án này là vì "Dòng chảy phương Bắc-2" sẽ làm suy yếu an ninh năng lượng và ổn định của châu Âu. Nauert nhấn mạnh trong cuộc họp báo rằng, dự án sẽ cung cấp cho Nga một phương tiện khác để gây áp lực lên các nước Châu Âu, đặc biệt là Ukraine.


Nhận xét: Mỹ phản đối vì dự án này sẽ cho phép Châu Âu nhận nguồn cung cấp năng lượng ổn định và rẻ từ Nga, thoát khỏi sự chi phối của Mỹ thông qua chính quyền "Chí Phèo" Ukraine.


Nauert cho biết, Bộ Ngoại giao Mỹ đã dành nhiều thời gian đàm phán với các đối tác và đồng minh ở nước ngoài để giải thích cho họ những hậu quả của việc vi phạm "Luật về hành động chống lại kẻ thù của Hoa Kỳ thông qua trừng phạt" (CAATSA). Do đó, các công ty tham gia hoạt động trong lĩnh vực đường ống dẫn của Nga có thể phải chịu các biện pháp trừng phạt.

Bà Merkel một mình chống Mỹ và đồng minh?

Trong khi Mỹ, Anh và các nước khác đang chống phá quyết liệt dự án "Dòng chảy phương Bắc-2" thì đầu tàu của châu Âu là Đức lại cương quyết bảo vệ dự án của Nga.

Hồi tháng 12/2017, chính quyền của bà Merkel đã thông qua quyết định cấp giấy phép đầu tiên trong tổng đoạn xây dựng đường ống "Dòng chảy Phương Bắc-2" ở khu vực thềm lục địa Đức cho Liên doanh điều hành dự án là Nord Stream 2 AG.

Theo đó, Bộ Năng lượng vùng Mecklenburg-Western Pomerania đã xác nhận rằng, Cơ quan khai thác mỏ thành phố Stralsund (thuộc vùng này) đã cho phép xây dựng đoạn ống dẫn khí đốt dài 35km qua vùng biển Baltic và làng Lubmin, gần Greifswald. Giấy phép sơ bộ đã được cấp từ ngày 2/11/2017, sau đó được chính quyền của bà Merkel thông qua.

Tiếp theo đến cuối tháng 1/2018, Đức tiếp tục cấp giấy phép cho Nord Stream 2 AG được xây dựng đường ống dẫn khí đốt trong vùng lãnh hải của Đức.

Theo đó, Cơ quan khai thác vùng núi Stralsund đã cấp giấy phép chính thức cho công trình xây dựng đoạn đường ống dài 55 km, được chính quyền của bà Merkel khẳng định là "tương ứng với quy định pháp luật về ngành công nghiệp năng lượng".

Theo quy định của Liên bang Đức, các giấy phép xây dựng các tuyến đường ống thuộc dự án này phải được cấp bởi chính quyền bốn khu vực và Cơ quan vận tải đường bộ và đường biển liên bang, mới được phép triển khai dự án. Tuy nhiên, chính quyền Berlin đã "thần tốc" cấp giấy phép để hoàn tất các thủ tục cho Nga, trước khi sự việc được đưa ra Liên minh châu Âu.

Ngày 27/3, Nord Stream 2 AG thông báo là Đức đã cấp tiếp giấy phép cho công ty được lắp đặt đường ống ở vùng Đặc quyền kinh tế của nước này. Như vậy, Bà Merkel đã cấp đủ tất cả các giấy phép cần thiết để công ty triển khai xây dựng tuyến đường ống "Dòng chảy phương Bắc-2" dài 85km trong địa phận của Đức (trước đây đã cấp cho phần đất liền, vùng thềm lục địa và lãnh hải).

Công ty thông báo, các thủ tục nhận giấy phép cần thiết ở 3 quốc gia châu Âu còn lại gồm Phần Lan, Thụy Điển và Đan Mạch đều đang triển khai đúng tiến độ. Công ty dự kiến sẽ nhận được tất cả giấy phép trong những tháng tới, trước khi bắt đầu kế hoạch xây dựng vào giữa năm 2018.

Như vậy, mặc dù tất cả các giấy phép đều chưa hoàn tất nhưng với việc đầu tàu châu Âu là Đức quyết tâm bảo vệ dự án này và Phần Lan, Thụy Điển và Đan Mạch cũng không phản đối thì coi như Mỹ, Anh, Ba Lan, Ukraine và các nước Baltic sẽ không thể làm gì được.

Mỹ và Anh chỉ có thể phá dự án này nếu yêu cầu cả châu Âu phản đối quyết định của Đức hoặc ra nghị quyết trừng phạt Đức, còn nếu không, họ sẽ không phá nổi dự án này.

Theo giới phân tích, sở dĩ bà Merkel chống lại hai đồng minh lớn nhất là Mỹ và Anh để bảo vệ dự án "Dòng chảy phương Bắc-2" với Nga xuất phát từ những lợi ích mà chính quyền Berlin nhận được từ dự án này.

Nếu dự án thành công, Đức và cả Bắc Âu, Tây Âu sẽ được bảo đảm về an ninh năng lượng cho sự phát triển kinh tế và ổn định xã hội; đồng thời nước này cũng sẽ nhận được những ưu đãi lớn từ Nga.

Tuy nhiên, vấn đề quan trọng nhất đối với Đức là với việc trở thành đầu mối duy nhất của cả 2 tuyến ống Nord Stream, Đức đã trở thành là một kênh trung chuyển và phân phối năng lượng cực kỳ quan trọng. Như vậy, nước này đã có một quân bài quan trọng để chi phối các nước châu Âu.

Với những mối lợi này, thật dễ hiểu vì sao Đức nhanh tay cấp phép và quyết liệt trong việc bảo vệ dự án "Dòng chảy phương Bắc-2", bất chấp việc Mỹ và Anh đang âm mưu lôi kéo các nước châu Âu cô lập Moscow về chính trị-ngoại giao, cắt đứt các liên hệ kinh tế và gia tăng bao vây, trừng phạt Nga.