Nhận xét: Nhân chứng Javer Antonetti, 53 tuổi, trả lời báo Orlando Sentinel rằng ông ở gần khu vực phía sau hộp đêm và nghe thấy tiếng súng nổ.
Súng nổ liên hồi. Tôi nhìn thấy hai gã và tiếng súng vang lên tiên tiếp.Một nhân chứng khác nói:
Chắc chắn phải có hơn một tay súng. Tiếng súng vang lên liên tục, nghe như ở trường bắn vậy.
Theo AP, Mateen là một người luyện tập môn thể hình, làm nghề bảo vệ, ngoan đạo và thường xuyên đến nhà thờ Hồi giáo địa phương, và đã từng bày tỏ mong muốn được trở thành cảnh sát nhưng chưa bao giờ nộp đơn xin gia nhập lực lượng này.
Mateen tới dự lễ cầu nguyện buổi tối tại Trung tâm Hồi giáo ở thành phố Orlando ba hoặc 4 lần mỗi tuần, gần đây nhất là hôm thứ sáu với con trai anh ta, giáo sĩ Syed Shafeeq Rahman cho hay. Giáo sĩ này nói rằng dù Mateen không tỏ ra hòa đồng, anh ta chưa bao giờ thể hiện dấu hiệu bạo lực.
"Mỗi khi cầu nguyện xong, anh ta chỉ đứng dậy ra về. Anh ta không trò chuyện với ai cả, chỉ lặng lẽ như vậy, không hề gây ra rắc rối gì", Rahman cho biết.
Tuy nhiên, trước khi bị cảnh sát bắn hạ tại hộp đêm, Mateen đã gọi tới đường dây 911 của cảnh sát, tuyên bố trung thành với thủ lĩnh phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS). Ngay sau đó, IS cũng đã ra tuyên bố nói Mateen là thành viên của nhóm, thực hiện vụ tấn công dạng "sói đơn độc" trên lãnh thổ Mỹ.
Mối liên hệ với kẻ đánh bom tự sát
Năm 2013, Mateen có một những lời lẽ lăng mạ các đồng nghiệp tại công ty bảo vệ G4S và tuyên bố rằng mình có "mối liên hệ với khủng bố". Các đặc vụ FBI đã lấy lời khai nhân chứng, xem video giám sát và kiểm tra hồ sơ của Mateen, nhưng không phát hiện điều bất thường. FBI cũng đã thẩm vấn Mateen nhưng nhà chức trách không tìm thấy điều gì đáng ngờ, đặc vụ Ronald Hopper, người phát ngôn của FBI, cho hay.
Đến năm 2014, FBI tiếp tục thẩm vấn Mateen sau khi nhận thấy anh ta có liên hệ với Moner Abu Salha, công dân Mỹ đã tham gia một vụ đánh bom tự sát cho phiến quân IS vào năm 2014. Tuy nhiên, họ cho rằng mối liên hệ này là rất nhỏ, không tạo thành nguy cơ đe dọa vào thời điểm đó.
Theo Hopper, vì các đặc vụ đóng hồ sơ của Mateen sau hai lần thẩm vấn mà không thu được kết quả gì, nên người đàn ông 29 tuổi này mới có thể tiếp tục mua vũ khí để phục vụ cho âm mưu của mình.
Nhờ công việc bảo vệ, Mateen được phép mua súng, và anh ta đã sắm một khẩu súng trường tấn công AR-15 cùng một khẩu súng ngắn trong những ngày gần đây để sử dụng cho cuộc bắn giết đẫm máu. "Anh ta không thuộc diện bị cấm, nên có thể đường hoàng đi vào hiệu bán súng. Cả hai khẩu súng đều được anh ta mua trong tuần qua", một đại diện Cục Kiểm soát Rượu, Thuốc lá và Súng của Mỹ cho biết.
Ông Seddique Mateen, một người Afghanistan nhập cư vào Mỹ, là cha đẻ của nghi phạm Omar Mateen. Ông này cũng là người dẫn cho chương trình Durand Jirge trên kênh Payam-e-Afghan, phát sóng từ California, Mỹ. Ông này từng lên tiếng ca ngợi và tỏ lòng biết ơn phiến quân Taliban, đồng thời lên án chính phủ Pakistan.
Tuy nhiên, cảnh sát Mỹ xác định ông Seddique không có tiền án tiền sự nào, ngoài một lỗi đậu xe trái phép cách đây vài năm.
Khi FBI cho rằng Mateen có thể đã "ngả về phía chủ nghĩa khủng bố Hồi giáo cực đoan", và điều tra vụ xả súng như một hành động khủng bố, ông Seddique cho rằng con trai mình không hề liên quan đến tôn giáo cực đoan. Ông nói rằng Mateen đã rất giận dữ khi nhìn thấy hai người đàn ông hôn nhau ở Miami cách đây vài tháng.
"Chúng tôi xin lỗi vì tất cả mọi chuyện. Chúng tôi không hề biết bất cứ hành động nào mà nó đã làm. Chúng tôi cũng bị sốc như cả đất nước này", ông nói.
Nhận xét: Những vụ xả súng giết người hàng loạt ở Hoa Kỳ như thế này thường đi theo một công thức:
- Tường thuật của các nhân chứng ban đầu cho thấy có nhiều kẻ tấn công trong khi giới truyền thông và cơ quan chức năng sau đó tuyên bố rằng kẻ tấn công là "tay súng đơn độc".
- "Tay súng đơn độc" hoặc đã được biết bởi, hoặc đã từng làm việc trực tiếp với một cơ quan chính phủ Hoa Kỳ nào đó, thường là FBI.
- "Tay súng đơn độc" ngay lập tức bị dán nhãn là thủ phạm mặc dù cuộc điều tra còn chưa được tiến hành và các báo cáo ban đầu mâu thuẫn với nhau.
- "Tay súng đơn độc" ngay lập tức bị xác định là một kẻ khủng bố IS hoặc có cảm tình với IS (trong trường hợp này là vì anh ta được cho là đã gọi điện cho cảnh sát và nói với họ như vậy trước khi tiến hành vụ tấn công.)
- "Tay súng đơn độc" thường bị bắn chết ngay tại hiện trường và do đó không thể đưa ra tuyên bố gì để minh oan.
Câu chuyện này vẫn đang phát triển nên mọi thứ có thể thay đổi nhưng cho đến giờ, nó có vẻ đi theo công thức đó rất sát. Tuy nhiên, điều chắc chắn là dân chúng Hoa Kỳ sẽ càng trở nên hoảng loạn, nghi kỵ lẫn nhau và trông cậy vào sự bảo vệ của chính phủ hơn nữa.