© SRA Greg L. Davis, USAF / WikipediaMáy bay cường kích A-10 Thunderbolt II của Mỹ
Tạp chí Foreign Policy ngày 14/2 dẫn lời người phát ngôn của Trung tâm Chỉ huy Mỹ tại Syria Josh Jacques thừa nhận, loại đạn uranium nghèo đã được Mỹ sử dụng trong các cuộc không kích nhằm vào các xe tải chở dầu tại khu vực do IS kiểm soát.
Vị phát ngôn viên này cho biết, Không quân Mỹ đã dùng khoảng hơn 5.200 viên đạn cỡ 30mm tựa như "những mũi tên thép sắc nhọn" từ đội máy bay A-10 Thunderbolt trong khoảng thời gian từ 16/11 tới 22/11/2015. Xấp xỉ 250 phương tiện của phiến quân đã bị triệt hạ trong đợt tấn công trên.
Trước khi đưa ra thừa nhận này, Quân đội Mỹ đã cam kết không sử dụng đạn uranium nghèo sau khi bị cộng đồng phản đối mạnh mẽ về việc họ dùng loại đạn nguy hiểm này trong cuộc chiến tranh Iraq năm 2003.
Việc Mỹ tiếp tục dùng loại đạn cấm này làm dấy lên mối lo ngại lây lan các phân tử phóng xạ độc hại ra không khí và gây ra thương tổn sức khỏe nghiêm trọng như ngộ độc kim loại hay nhiễm phóng xạ đối với những người hít hoặc nuốt phải. Chất độc mà đạn uranium để lại trong môi trường sẽ tồn tại gần như mãi mãi.
Tác hại của loại đạn này và việc Mỹ dùng chúng khiến người dân bất bình. Theo tờ Chicago Tribune, người dân Iraq đã vô cùng bất bình sau khi quân đội Mỹ sử dụng hàng trăm ngàn viên đạn uranium nghèo khi tham chiến tại đây năm 2003. Độc tố của loại đạn này đã gây bệnh ung thư và dị tật bào thai cho người dân Iraq.
Nhận xét: Xem thêm: Khủng khiếp hơn Hiroshima: Hậu quả từ vũ khí uranium nghèo của Mỹ tại Fallujah, Iraq
Ngay trước khi tiếp tục sử dụng đạn uranium, Mỹ đã để lộ hình ảnh dùng vũ khí cấm tại Iraq. Theo Sputnik, trong đoạn video ghi lại cảnh ăn mừng chiến thắng của liên quân Mỹ - Iraq sau khi giải phóng thành phố Qayyarah hồi tháng 9/2016 đã để lộ việc không quân nước này và Mỹ đã sử dụng bom cháy - loại vũ khí bị Liên hợp quốc (LHQ) cấm sử dụng.
Theo chia sẻ của phóng viên tự do Aldin Abazovic, bom cháy được sử dụng cùng với chất phốt-pho trắng, điều hoàn toàn bị cấm theo luật pháp quốc tế. Công ước LHQ về vũ khí thông thường quy định vũ khí cháy là tất cả các loại có khả năng gây cháy cho vật thể nhờ phản ứng hóa học gây ra bởi các chất hợp thành.
Trước đó, nhiều phóng viên tự do tại Iraq từng ghi nhận sự xuất hiện của bom cháy, tuy nhiên đến khi đoạn video được chính quân đội Iraq đăng tải đã chính thức xác thực nghi vấn này. Được biết, thị trấn Qayyarah cách thành phố Mosul 35km, nơi đây từng là thủ phủ của IS trong thời gian dài trước khi nó được liên quân Mỹ - Iraq giải phóng.
Khủng bố ngang bằng
Cùng với việc Mỹ dùng vũ khí cấm, các báo cáo của Tổ chức Cấm vũ khí hóa học (OPCW) cho thấy, hồi tháng 8/2015, lần đầu tiên khí mù tạt đã được IS sử dụng trong tác chiến tại Syria.
OPCW cho biết, chất khí chết người này đã được sử dụng tại thị trấn Marea thuộc phía Bắc tỉnh Aleppo hôm 21/8. Tuy nhiên, nguồn tin không cho biết bên nào phải chịu trách nhiệm về hành động này.
Trong một bản báo cáo mật đã được gửi tới các quốc gia thành viên của OPCW, và tổ chức này dự kiến sẽ có cuộc họp thường niên vào cuối tháng 11/2015 tới tại La Haye, Hà Lan.
Được biết, trước khi phát hiện ra chất độc chết người này, phiến quân Syria và các nhóm cứu trợ cho hay vào cuối tháng Tám, đã có hàng chục người bị ảnh hưởng bởi một vụ tấn công bằng chất hóa học ở Marea, nơi các phiến quân đối lập và chiến binh IS đối đầu với nhau.
Khí mù tạt, hay còn gọi mù tạt lưu huỳnh, gây ra những vết bỏng hóa học trên da, mắt và phổi. Nó có thể gây chết người, khiến nạn nhân tàn tật, gây ung thư hoặc mù vĩnh viễn.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh dịch Mỹ, khí mù tạt có thể tồn tại trong môi trường nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần. Việc sử dụng khí mù tạt trong tác chiến khiến quân đối phương phải sử dụng thiết bị phòng độc. Tuy nhiên, các thiết bị này không phát huy hiệu quả trong mọi trường hợp.
Trong chiến tranh Iran-Iraq, khí mù tạt đã thấm qua miếng che mặt mà người Iran thường đeo (vì lý do tôn giáo) và gây tổn thương cho họ. Khí độc mù tạt cũng có thể dễ dàng thấm qua quần áo, giày dép và các nguyên liệu khác.
Nhận xét: Trong khi Mỹ rêu rao không bằng chứng về việc quân đội chính phủ Syria dùng vũ khí hóa học, chính họ đang dùng vũ khí uranium nghèo, thứ gây nên những tác hại thảm khốc về sức khỏe cho người dân. Bất chấp lời hứa của họ, chính phủ Mỹ có nhiều khả năng vẫn tiếp tục dùng thứ vũ khí độc hại này, trong khi leo lẻo buộc tội mọi người khác. Đó là thực tiễn của thế giới đang bị thống trị bởi Đế chế Hoa Kỳ hiện nay.